1796–1857 · Романтизм
Эмили Цумштег (1796–1857) — Штутгартта өмір сүрген неміс композиторы, пианист, музыка пәнінің оқытушысы және хор дирижері. Ол Вюртембергте алғашқы әйелдер хорын құрды, шығармашылығының негізі — ән. Сайтта дауыс пен фортепианоға арналған орташа және жоғары деңгейдегі алты басылымы бар.
Эмили Цумштег 1796 жылы 9 желтоқсанда Штутгартта дүниеге келді. Әкесі — композитор Иоганн Рудольф Цумштег, анасы — Луиза; олар жеті бала тәрбиеледі, Эмили отбасындағы жетінші және соңғы бала болды.
Әкесі қайтыс болғанда оның алты жаста еді. Содан кейін анасы музыкалық дүкен ұстады, бұл қыздың музыкаға деген қызығушылығын арттыра түсті. Эмили бүкіл ғұмырын Штутгартта өткізді.
Бала кезінде Эмили фортепианода ойнауды Готтлоб Шиктен үйренді, ал музыка теориясын Вильгельм Зуторден оқыды. Ол нотаны көзбе-көз оңай оқи алатын.
Эмилидің әдемі альт даусы болды. Көп ұзамай ол Штутгарттағы «Музей концерттерінде» ән айтып, фортепианода ойнай бастады. Есейген соң ол айналасына дарынды музыканттар мен жетекші ақындар тобын жинады.
Әдеби байланыстар оның әнге — лидке — деген қызығушылығын көрсетті, ол шығармаларының негізіне айналды.
Эмили Цумштег музыканы жеке үйлерде сабақ беруден бастады, кейін Штутгарттағы «Königin-Katharina-Stift» гимназиясында музыка оқытушысы болды. Ол ән айтуды және фортепианода ойнауды үйретті, сабақтардан күн көріп отырды.
1830 жылы ол Вюртембергте алғашқы әйелдер хорын құрды. 1836 жылға қарай оның үйінде құрылған хорда 30 әнші болды.
1841 жылдан бастап Вюртемберг королі Вильгельм I хор жетекшісіне жыл сайын жалақы төлей бастады. Цумштег сондай-ақ Классикалық шіркеу музыкасы қоғамының жетекші мүшелерінің бірі болды.
Ол көпшілік алдында хор дирижері ретінде өнер көрсеткен алғашқы әйелдердің бірі болды.
1821 жылы Цумштегтің ерте шығармасы — фортепианоға арналған «Үш полонез» жарық көрді. «Allgemeine musikalische Zeitung» оларға жылы пікір білдірді.
1842 жылы оның ән жинағы, 6-опус, сол газетте қысқа, бірақ мақтау лебізі бар жазба алды, және Цумштег туралы бүкіл елдің баспасөзі жазды.
Ұзақ науқастан кейін Эмили Цумштег 1857 жылы 1 тамызда Штутгартта қайтыс болды. Ол Хоппенлау зиратында жерленген.
Оның есімі Штутгарттағы «Treffpunkt Rotebühlplatz» мәдени орталығының залдарының біріне берілген. Сонымен қатар 2018 жылдан бастап Регерштрассе көшесіндегі Emilie-Zumsteeg-Brücke көпірі оның есімімен аталады.
Цумштегтің шығармашылығының негізі — ән. Мұрасында алпыс шамалы ән, увертюра, фортепианоға арналған шығармалар, үш полонез және діни хор музыкасы бар. Әндері туған елінде де, одан тыс жерлерде де танымал болды. Олардың бірін кейін орыс баптистерінің жетекшісі Иван Проханов пайдаланды, және ол «Тұтқындар әні» ретінде кеңінен танылды.
Оның музыкасын өз заманы үшін өте жаңашыл әрі шығармашыл деп санаған. Цумштегтің даусы шығармаларының батылдығынан көрінді: кейде олар әдеттегіден кеңірек диапазонды талап етті. Ертедегі «Алты ән» жинағында, 4-опуста, көбіне қарапайым шумақты әндер, бірақ екіншісінде — «Morgenständchen» әнінде — итальяндық колорит байқалады. Өзіндік ерекшелік «Тоғыз ән» жинағында да көрінеді: «Ich denke Dein» әнінде қиял реңі бар, ал «Des Freundes Wunsch» камералық рухта шешілген.
«Sehnsucht der Liebe» әні, 6-опус № 4, меццо-сопрано немесе контральтоға арналған, екі бөлімнен тұрады: бірінші бөлімі адажио, екіншісі аллегро виваче қарқынында жазылған. Оны қайта жаңғыртуға лайық деп санайды. Мұраның толық бағасы әлі жоқ: ол Цумштегтің өмірі әрі зерттелгеннен және көбірек шығармасы қайта басылғаннан кейін мүмкін болады.
Сайтта Цумштегтің дауыс пен фортепианоға арналған алты басылымын табуға болады: «Der Geburtstag» және «In das Stambuch einer Freundin» (орташа деңгей), «Des Kaufmanns Liebeswerbung», «Der Sternenhimmel» және «Lied in der Ferne» (орташа+), сондай-ақ «Die Kapelle» (жоғары деңгей). Бастауға «Der Geburtstag» ыңғайлы.